مدارس و دانشگاه ها در تمدن اسلامی

مدارس و دانشگاه ها
کثرت مدارس عالی در بلاد اسلام ، هنوز هم که دنیا پیشرفتهای ماشینی یافته است.مایه حیرت است و حاکی از وجود شوق و نشاطی بی مانند . در حقیقت بسبب تأکید وتشویقی که در اسلام راجع به علم شده بود و همچنین بجهت توصیه وترغیبی که به انجام دادن امور خیریه  می شد بسیاری از اهل برو ارباب ثروت ،عنایت وتوجه خاصی به تاسیس مدارس مبذول کردند بطوریکه درعهد رونق حکومتهای اسلامی در بیشتر بلاد اسلام مدارس مهم مانند نظامیه ، مستنصریه ، حلاویه، جوزیه ، الازهر وامثال آنها وجود داشت که هر یک بسببی شهرت دارند

ادامه نوشته

جایگاه کتاب و کتابخانه در تمدن اسلامی

کتابها و کتابخانه ها
پایه ی شکوفایی علمی یک تمدن کتاب و بالتبع کتابخانه است .ومسلما می توان ازاین نظر به چگونگی ومیزان رشد علم ، درجامعه وتمدن اسلامی پی برد.زیرا هرقدر که استفاده ازیک علم یا صنعت دریک جامعه شایع  شود ، به همان مقدار وسایل وابزار مورد نیاز آن برای بدست آوردن علوم بیشتر می شود . والحق این قسمت  از تمدن عظیم اسلامی اعجاب برانگیز است . 
بدینگونه، شوق معرفت جویی و حس کنجکاوی قلمرو اسلام را در اندک مدتی کانون انوار دانش کرد . رواج صنعت کاغذ مخصوصاً از اسباب عمده رواج علم ومعرفت شد . هنوز قرن اول هجرت تمام نشده بود که مسلمانان صنعت کاغذ را ازماوراء النهربه داخل بلاد عرب زبان بردند . در قرن دوم ، هم بغداد کارخانه کاغذسازی داشت هم مصر . طولی نکشید که در سایر بلاد اسلام حتی درسیسیل و اندلس هم صنعت کاغذ راه یافت

ادامه نوشته

موج اسلامی

موج اسلامى هر حادثه‏ اى در جهان طبيعت(خواه طبيعت‏بيجان يا طبيعت جاندار)جنبشى مى‏آفريند و موجى گرداگرد خويش به وجود مى‏آورد.بلكه هر حادثه‏اى خود موجى و جنبشى است كه بر سطح اين اقيانوس بيكران نمودار مى‏گردد. اين اقيانوس كه ما آن را با نامهاى جهان،طبيعت،گيتى و غيره مى‏خوانيم و از طول و عرض و عمق آن فقط خدا آگاه است،همواره از درون خويش امواجى برون مى‏فكند و جنبشهايى توليد مى‏كند.آنچه بر ما از اين اقيانوس نمودار مى‏شود و در حيطه حواس ما قرار مى‏گيرد و عقل ما در جستجوى كنه و ماهيت آنها بر مى‏آيد-از نظرى-همين امواج و چين و شكن‏هاست كه آنها را«حادثه‏»مى‏خوانيم و نامهاى مختلف بر آنها مى‏نهيم و در جستجوى معرفت آنها بر مى‏آييم.

ادامه نوشته

تمدن اسلامی در یک نگاه

 تمدن اسلامى در يك نگاه
تمدن اسلامى به لحاظ پيشينه با 14 قرن حيات از ريشه دارترين تمدنهاى انسانى به شمار مى‏آيد، و از جهت دامنه گسترش آن، بايد اين تمدن را از گسترده‏ترين تمدنها به حساب آورد. آنچه امروزه به عنوان تمدن اسلامى مى‏شناسيم در واقع فرآيند و محصول چهارده قرن حضور مستمر و فعال «اسلام‏» در عرصه زندگى فردى و اجتماعى مسلمانان مى‏باشد. چهارده قرن است كه مسلمانان با اسلام زندگى مى‏كنند يعنى سعى نموده‏اند تا ديدگاهشان، راجع به جهان هستى و خالق جهان، نيايش هايشان آداب معاشرت و معاملاتشان، ازدواج و زاد و ولدشان، جشنها و ماتم هايشان و... بر پايه‏هايى از اعتقادات و دستورات اسلامى تنظيم نمايند.

ادامه نوشته

اوج هنر خوشنويسي اسلامي

«نگاهي به هنر خوشنويسي ايراني»

خوشنويسي ايراني بخشي از خوشنويسي اسلامي است که در ايران و سرزمين­هاي وابسته يا تحت نفوذ آن همچون کشورهاي آسياي ميانه، افغانستان و شبه قاره هند به تدريج و براساس فرهنگ و هنر ايراني شکل گرفت. و نه تنها مايه افتخار هنر ايراني بلکه مايه افتخار هنر اسلامي و حتي هنر جهان به شمار مي­آيد.

ادامه نوشته

اولين مسجد در اسلام

در مبحث « تاريخ مسجد در اسلام » پرسش اساسي اين بوده است كه اولين مسجد ي كه پس از بعثت پيامبر (ص) بنا شده است كدام است ؟ آيا مسلمانان پيش از آنكه به مدينه هجرت كنند و مسجد قبا و مسجد النبي (ص) را بسازند ، مسجدديگري را بنا نموده اند ؟ يا اينكه مسجد قبا اولين مسجدي است كه پس از هجرت پيامبر (ص) به مدينه در اين شهر بنا گشته است ؟

ادامه نوشته

عوامل زوال دولت اموي

درباره زوال دولت اموي و علل آن مطالب مختلفي گفته شده است . بحث از  زوال انديشه ‏اي فلسفي در باب تاريخ مي‏ طلبد و  مورخ به صرف مورخ  به اين گونه امور نمي ‏پردازد .  زماني که  بحث فلسفي  و به  اصطلاح فکري و ايدئولوژيکي شد ، انديشه‏ هاي فلسفي شخصي نيز در آن راه مي‏ يابد ، آن گونه که گاه با تاريخ نيز سازگاري ندارد . آنچه در اين باره گفتني  است اين که معمولا تا قبل از سقوط، بحث زوال کمتر مطرح است ، چون هنوز روشن نيست که  آيا نظام مورد نظر مي ‏تواند مشکلات خود را حل کند يا نه ، اما وقتي نظامي سقوط کرد ، بحث از زوال به ميان و ميدان مي ‏آيد.

ادامه نوشته

عوامل شكوفايي تمدن اسلامي

عوامل شكوفايي تمدن اسلامي
ارمغان جاودانه اسلام براي بشريت فرهنگ و تمدن عظيم و انساني جامعي بود كه بشريت را براي هميشه وامدار خود کرد. اين تمدن در دوره‌اي ظهور کرد كه جهان در تاريكي فرو رفته و مردم در گمراهي بودند. مهم‌ترين و اولين ويژگي تمدن اسلامي اصالت و غناي فرهنگ اسلام است.

ادامه نوشته

بقیع در گذر زمان

بقیع در زمان رسول خدا(ص) نیز زیارتگاه بوده و آن حضرت برخي شب‎ها خانه را ترك كرده و تنها به بقیع مي‏رفته و در آنجا به راز و نیاز با خدا مي‏پرداخته است. برخي دختران آن حضرت و نیز برخي از یاران نزدیكش در بقیع مدفونند.

یكي از پر خاطره‏ترین مكان‎هاي مدینه، بقیع است؛ جایي كه نخست آن را «بقیع الغرقد» مي‏نامیدند. «غرقد» نوعي درخت بوده كه در گذشته، در محل این قبرستان و یا در كنار آن قرار داشته و محتملا به تدریج با گسترش قبرستان، آن درخت‎ها -كه به نظر برخي توتستان بوده - از میان رفته است.

ادامه نوشته

فهرست مورخان عرب و عجم (متنی از قرن دهم هجری)

ذکر مورخان عرب و کتب تواریخ ایشان علی طریق الاجمال

اول کسی که در ملّت محمدی ـ صلی الله علیه و‌آله و سلم ـ غزوات نبی را تصنیف نمود و به علم تاریخ پرداخت محمد بن اسحاق بن یسار است.

دیگر از اکابر مورخین وهب بن منبه است.

دیگر منبه. [کذا]

دیگر واقدی است که از علمای زمان هارون الرشیدست که اعظم عظمای خلفای عباسی است، و اخبار و آثار و غزوات حضرت رسالت پناه و آل و اصحاب را نوشته، و ابویوسف قاضی و ابومحمد شیبانی که اعلم علمای آن عصر بوده اند، شاگرد وی اند.

ادامه نوشته

جنگهاي صليبي

جنگهاي صليبي عنواني است براي مجموعه‎اي از جنگهاي ميان مسيحيان و مسلمانان كه در سال 1095 ميلادي آغاز گرديد و پس از هشت جنگ خونين در سال 1291 ميلادي پايان يافت.
استفاده از كلمه‎ي صليب به عنوان نماد مسيحيت، بيانگر آن است كه اين جنگها به نام دين آغاز گرديد و يكي از مهمترين برگهاي تاريخ روابط مسلمانان و مسيحيان را رقم زد.
 
علل و عوامل آغاز نبرد
  مورخان دلايل مختلفي را براي اين جنگها شمرده‎اند. برخي معتقدند سختگيري‎هاي مسلمانان بر زائران اماكن مقدس مسيحي كه پس از استيلاي تركهاي سلجوقي صورت گرفت مسيحيان را براي تصرف اماكن مقدس تحريك نمود.

ادامه نوشته

تمدن اسلامی و گیاه شناسی و طبیعیات

گیاه شناسی یکی از شعبه های علم پزشکی و همچنین کشاورزی بوده است که در این هنر و علم نیز مسلمین قدمهای بلندی را برداشته اند.

ویل دورانت می نویسد:

ادریسی کتابی درباره گیاهان نوشته و 360 نوع گیاه را وصف کرده است . توجه او فقط منحصر به مسائل طبی نبود .بلکه بیشتر از لحاظ علمی و گیاه شناسی بحث کرده بود.

ادامه نوشته

اثبات کفر عمر و ابابکر از کتب اهل سنت

۱) بدعت گذار کافر است   !

 قال رسول الله صلی الله علیه واله: آَبیَ اللهُ آن یقبلَ عملَ صاحبِ بدعةٍ حتیّ یدع بدعتَه. (۱)
خداوند عمل بدعت گذار را تا وقتی که دعوت به بدعتش می کند قبول نمی کند.

قال رسول الله صلی الله علیه و اله: لا یقبل الله لصاحبِ بدعةٍ صوماً و لا صلوةً و لا صدقةً و لا حجّاً و لا عُمرةً و لا جهاداً و…یخرج من الاسلامِ کما تخرج الشعرة من العجین. (۲)
خدا هیچ عملی را از قبیل نماز روزه صدقه حج و…از بدعت گذار قبول نمی کند و او از اسلام خارج میشود… .

قال رسول الله صلی الله علیه و اله: اهل البدع شرالخلق و الخلیفة (کنزالعمال)
اهل بدعت بدترین مخلوقات و موجودات هستند.

ادامه نوشته

اسلام در ایران قبل از نزول سوره حج

یک سوالی که پرسیده شده بود این بود که:

آیا ایرانیان قبل از نزول سورة مبارکة حج مسلمان بودند؟

با نفوذ اسلام در حجاز و ارتباط مسلمین با اقوام پیرامون خود که گاهی همراه جنگ با برخی از آنان بود، آوازة اسلام بر سر زبانها افتاد. آنچه از جهت تاریخی اثبات شده این است که اسلام در زمان خلیفة دوم همراه با فتح ایران، ‌به ایرانیان عرضه شد و آنان نیز به خاطر حقیقتی که در اسلام وجود داشت، دسته دسته ایمان آوردند. امّا آیا قبل از این تاریخ نیز مردم ایران با اسلام آشنایی داشتند؟

ادامه نوشته

ماهیت زنان در عصر جاهلیت

عرب در شبه جزیره عربستان، که منطقه ای گرمسیر و خشک بود، سکونت داشتند. اکثر ایشان قبائل چادرنشین، دور از تمدن بودند که با چپاول و غارتگری زندگی می کردند.

عرب برای زن هیچ استقلالی در زندگی قائل نبود و حرمت و شرافتی برای او جز حرمت و شرافت خانواده نمی شناخت، زنان را از ارث محروم می کرد، و تعدد زوجات را مانند یهود بدون هیچ تحدیدی جایز می دانست، و همچنین طلاق را بدون هیچ قید و شرطی تجویز می کرد، و دختران را زنده به گور می نمود و…

ادامه نوشته

تأثیر اسلام در نظام فکری و اعتقادی ایرانیان

اسلام بدون شک یک نظام فکری و اعتقادی جدید به ایران داد و مردم ایران به شکل بی سابقه‏ای نظامات فکری و اعتقادی اسلام‏ را پذیرفتند و افکار و معتقدات پیشین خود را دور ریختند و این پذیرش‏ دفعی و فوری نبود، تدریجی بود و مخصوصاً بیشتر در دوره استقلال و قدرت ایرانیان در مقابل اعراب صورت گرفت.
از طرفی اسلام از یک امتیاز خاص‏ برخوردار است که هیچ آیینی مانند آن این اندازه نتوانسته است روح مردم‏ مغلوب را تحت تاثیر و نفوذ معنوی خود قرار دهد.

ادامه نوشته

خدمات اسلام به ایران در طول تاریخ تمدن اسلامی

اولین چیزی که اسلام از ایران گرفت، تشتت افکار و عقائد مذهبی بود و به جای آن وحدت عقیده برقرار گردید. این کار برای اولین بار بوسیله اسلام در این مرز و بوم صورت گرفت. مردم شرق و غرب و شمال و جنوب این کشور که برخی سامی و برخی آریایی بودند و زبانها و عقاید گوناگون داشتند و تا آن وقت رابط میان آنها فقط زور و حکومت بود، برای اولین بار به یک فلسفه گرویدند. فکر واحد، آرمان واحد، ایده آل واحد پیدا کردند، احساسات برادری میان آنها پیدا شد، هر چند این کار به تدریج در طول چهار قرن انجام گرفت، ولی سرانجام صورت گرفت و از آنوقت تاکنون در حدود 98 درصد این مردم چنینند.

ادامه نوشته

نقش ایرانیان در بنای تمدن اسلامی

همه می دانیم که ایرانیان صاحب حکومت باستانی و تمدنی اصیل بوده و با علوم و معارف آشنایی کامل داشته اند. آنها بهره مند از دانش و ادبیاتی بوده اند همسطح با حکومت و بزرگی فرمانروایی شان; که از آشوریان و بابلیان ریاضیات و طبیعیات را به ارث بردند، کتابهایی در زمینه ستاره شناسی و هندسه، جغرافیا، طب، تاریخ، اساطیر و قصه و دیگر شاخه های علوم داشتند، علاوه بر آن که بسیاری از علوم سرزمین هند و یونان را به فارسی ترجمه کرده بودند. ابن العبری مورخ می گوید: «اما ایرانیان که اهل شرف و بزرگی و عزت هستند و معتدل ترین مردمان در زندگی و بهترین آنها از حیث اقلیم می باشند. دارای امرائی هستند که در سیاستمداری و دفع ظالم و حمایت از مظلوم بهترین سیاستمداران هستند و دارای همبستگی و نظم می باشند. از ویژگیهای این قوم عنایت وافرشان به طب و ستاره شناسی است.

ادامه نوشته

نقش ایرانیان در تمدن اسلامی

احمد امین از دانشمندان معاصر مصر است که در زمان حیاتش آوازه بسیاری یافت. او چندین کتاب نوشته و از زوایای گوناگون به بررسی تاریخ اسلام پرداخته است. آنچه در پی می آید، بخشی تلخیص شده از کتاب «ضحی الاسلام» است که تحت عنوان «پرتو اسلام» به فارسی ترجمه شده است. از آنجا که مدتهای مدیدی از این ترجمه می گذرد، اکنون تا اندازه ای قدیمی به نظر می رسد. با این حال همچنان ارزشمند و قابل استفاده است.
استقلال ایران به واسطه هجوم اعراب از بین رفته و به یک ولایت اسلامی تبدیل شد و بسیاری از ایرانیان اسیر و بنده شدند و عده ای از آنها بر اعراب تقسیم گردیدند و جمعی هم اسلام را پذیرفتند. گروهی زبان تازی را آموختند، به طوری که نسل دوم به عربی مانند خود اعراب تکلم می نمودند.

ادامه نوشته

نقش فرهنگ «وقف» در شکوفايي علم و دانش در تمدن اسلامي

وقف از جمله موضوعاتي است که به رغم ظرفيت وسيع آن در شمول مباحث کاربردي اقتصادي، علمي، پژوهشي و اجتماعي، کمتر مورد تحقيق پژوهشگران قرار گرفته است و جز اندکي در بعد فقهي، در ديگر ابعاد آن، تحقيقات جامع علمي صورت نگرفته است. شکوفايي تمدن عظيم اسلامي در گذشته موهون تلاش هايي بوده است که وقوع دوباره آن امري ممکن است. آنچه تمدن اسلامي را از تمدنهاي ديگر تاريخ ممتاز مي سازد، تحول و توسعه اي همه جانبه در ارکان اجتماعات بشري است بي آنکه دين و دينداري به عنوان مقوله اي در تزاحم با آن باشد. نه تنها دين در تمدن اسلامي هيچ تزاحمي با توسعه و تعالي دانش و هنر و تفکر نداشته است بل ميناي تمامي حرکت هاي فکري و علمي و توسعه عدالت و رفاه، بوده است.

ادامه نوشته

سیر علوم در تمدن ایرانی

مقصود از علوم در اینجا تمام علومی است که در قدیم از اجزاء حکمت شمرده می شد و عبارتند از :
حکمت نظری ( الهیات ، ریاضیات و طبیعیات) و حکمت عملی و اصول و فروع هریک از آنها ؛ از جمله شامل علومی چون فلسفه اولی ، حساب ، هندسه ، نجوم ، موسیقی ، کیمیا ، طب ، اخلاق و ... و مقدمه و میزان آنها یعنی علم منطق . مجموع این علوم و اطلاعات که با تعقل و استدلال سروکار دارد ، در نزد مسلمانان دردسته « علوم عقلی » قرار می گرفت و این غیر از دسته دیگر یعنی « علوم نقلی » بود که خود به دو دسته « علوم ادبی » و « علوم شرعی » تقسیم می شد . در این نوشتار ذکر چگونگی و سیر این علوم در ایران و فعالان و دانشمندان ایرانی در این علوم از آغاز دوره ساسانی تا اواخر عهد مغول و تیموری از نظر می گذرد .

ادامه نوشته

تحول فلسفه و علوم در تمدن اسلامی

واژه فلسفه، شكل عربي شده واژه يوناني فيلوسُفيا (دوست داشتن فرزانگي) است. فلسفه به معناي ويژه و مشخص آن، از هنگامي در جهان اسلام پديد آمد و شكل گرفت كه مترجمان عربي زبان، و بيشتر غير مسلمان، نوشته هاي فلسفي يونان باستان و دوران هلنيستي را در كنار نوشته هاي مربوط به دانشهايي همچون پزشكي، رياضيات، ستاره شناسي و جز آنها از متون اصلي يوناني، يا بر پايه ترجمه هاي سرياني آنها، به عربي برگرداندند. نهضت ترجمه كم و بيش از زمان خلافت امويان آغاز شد و در دوران خلافت عباسيان به اوج خود رسيد؛ به ويژه پس از آنكه مأمون خليفه عباسي در 215 ق / 830 م «بيت ا لحكمه» (خانه فرزانگي) را بنياد نهاد، ترجمه آثار فلسفي شتاب گرفت و در اين ميان وزيران و دولتمردان ايراني در تشويق مترجمان سهم مهمي داشته اند.

ادامه نوشته

شکوفایی علوم در تمدن اسلامی

هیچ یک از ادیان و مکاتب به اندازه اسلام، بر کسب معرفت و دانش اندوزی تأکید نکرده اند. این تأکید نه فقط مؤمنان بلکه کافران و مشرکان را نیز در بر گرفته است. نه در منابع اندیشه و عمل اسلامی و نه در تاریخ ظهور این دین الهی نشانه ای از علم ستیزی و تعارض بین دین و علم یافت نمی شود. اگر آنچه را که در آیات و اخبار درباره فضیلت علم و معرفت آمده بدون هیچ تفسیر و توضیحی کنار هم قرار دهیم خود چندین مجلد می گردد.
اصل کلمه علم هشتاد بار در قرآن در مواضع گوناگون تکرار شده و مشتقات آن مانند یعلمون و یعلم و غیره بارها بکار برده شده است.

نکته جالب این است که قرآن کریم در زمینه دانش اندوزی فقط به کلیات اکتفا نکرده است، بسیاری از آیات به طور خاص بشر را به ژرف نگری در آثار خلقت و طبیعت می خواند.

ادامه نوشته

اخترشناسی درتمدن اسلامی

وجه به جهان بیرون از زمین و شناسایی سیارات و ستارگان و حركات آنها و اثری كه تصور می شد بر امور روزانه مردم دارند در فرهنگ و تمدن های پیش از اسلام مقام ویژه ای داشت.
در قرن دوم هجری كه مسلمانان از نظر سیاسی و نظامی بر سرزمین های تحت تسلط خویش حاكمیت یافتند دوره سازندگی جای پیشروی نظامی را گرفت. از این زمان بود كه مسلمانان با بهره گیری از امنیت و ثروت موجود به ساختن پرداختند و انواع اطلاعات، هنرها، دانش ها و مهارت های مردم، شهرهای حكومت پهناور اسلامی را به كار گرفتند و با ساختن شهر بغداد و استقرار مركز حكومت اسلام در آن به دعوت دانشمندان و هنرمندان و منجمان پرداختند و بیت الحكمه بغداد را تاسیس كردند.
نحوه مدیریت بر یك جامعه دانشمند و جلب و جذب و تشویق به همكاری و تساهل نسبت به اعتقادات شخصی آنها سبب شد كه دانشمندان یهودی، مسیحی، هندو، زرتشتی و مسلمان در این مجمع علمی گرد آیند و هر یك به انتقال مواریث فكری و دانش و مهارت های قومی خود به یكدیگر بپردازند.بینش اصیل اسلامی كه احترام به علم و عالم و علم آموزی یكی از پایه های آن است مایه آن شد كه فرهنگ جدید و پویایی سازمان یابد، فرهنگی كه از فرهنگ غنی ایرانی، هندی، سریانی و یونانی بر پایه قرآن و سنت مایه گرفته اما پیشروتر و سازنده تر از آنها بود.

ادامه نوشته

ابوسعید سجزی

یکی از بزرگترین دانشمندان ایران زمین که آثار بسیار بزرگی از خود بر جای گذاشته ولی شوربختانه بسیار کم مورد توجه خود ما ایرانیان قرار گرفته است، ریاضیدان و ستاره شناس بزرگ ایرانی، "احمد بن محمود ابوسعید سجزی " است. ابوسعید، هم در دانش هندسه و هم در ستاره شناسی دارای مقامی بسیار بلند است. ابوسعید، سالها پیش از کپرنیک، ایده چرخش زمین به دور خودش را مطرح کرد و به تصریح دانشمند بزرگ همروزگارش، ابوریحان بیرونی، اسطرلابی ساخت که بر پایه نگرش گردش زمین به دور خود بوده است. سجزی، چنانکه گفته شد، در هندسه نیز بسیار پر کار بوده است و تثلیث زاویه به کمک تقاطع دادن دایره با هذلولی و همچنین پژوهش درباره مقاطع مخروطی، از جمله کارهای او در زمینه هندسه است. سجزی همچنین یکی از نخستین کسانی است که به فلسفه ریاضیات هم پرداخته و دارای نوشته هایی گرانبها در این زمینه است.

ادامه نوشته

تمدن اسلامی و پزشکی

در دوران تمدن اسلامی، پزشکی نیز مانند دیگر علوم به اوج شکوفایی خود رسید وپزشکان نامی ومشهوری پا به صحنه گذاشتند وپزشکی را ازحداقل، به جایی رساندند که کتب پزشکانی مثل بو علی سینا تا اواسط قرن 17 میلادی مورد اعتماد اغلب دانشگاه های اروپا بود و پایه گذار پزشکی نوین را, همان آثار ودستاوردهای پزشکان مسلمان می دانند.

عبدالله نعمه در کتاب فلاسفه شیعه در این رابطه می نویسد: «کتاب قانون بو علی سینا (که هر آنچه مورد احتیاج طبیب است در آن آمده) مهم ترین مرجع طب در قرون وسطی بود و در مدارس شرق و غرب تدریس می شد. ترجمة لاتین آن پانزده مرتبه، میان سالهای 1473 و 1505 میلادی چاپ شد وتا اواسط قرن 17 میلادی مورد اعتماد اغلب دانشگاه های اروپا بود.»

ادامه نوشته

جایگاه کتاب و کتابخانه در تمدن اسلامی

کتابها و کتابخانه ها
پایه ی شکوفایی علمی یک تمدن کتاب و بالتبع کتابخانه است .ومسلما می توان ازاین نظر به چگونگی ومیزان رشد علم ، درجامعه وتمدن اسلامی پی برد.زیرا هرقدر که استفاده ازیک علم یا صنعت دریک جامعه شایع  شود ، به همان مقدار وسایل وابزار مورد نیاز آن برای بدست آوردن علوم بیشتر می شود . والحق این قسمت  از تمدن عظیم اسلامی اعجاب برانگیز است . 
بدینگونه، شوق معرفت جویی و حس کنجکاوی قلمرو اسلام را در اندک مدتی کانون انوار دانش کرد . رواج صنعت کاغذ مخصوصاً از اسباب عمده رواج علم ومعرفت شد . هنوز قرن اول هجرت تمام نشده بود که مسلمانان صنعت کاغذ را ازماوراء النهربه داخل بلاد عرب زبان بردند .

ادامه نوشته

ابوعلي سينا ، نامي به صلابت تمدن ايراني

جورج سارتن مي گويد: « تمدن اسلامي ، نتيجه پيوند جوانه نيرومند عرب بر روي درخت تناور تمدن ايراني بود و راز نيرومندي عجيب و تحول ملكات و فضايل آن در همين مطلب نهفته است».

بي شك ابوعلي سينا ثمره اي ارزنده از اين درخت تناور و جلوه اي بارز از نقش ايرانيان در اعتلاي تمدن اسلامي است. وي نه تنها اعتباري براي تمدن ايراني و اسلامي ، بلكه چهره اي تابناك در تاريخ تمدن جهان نيز به شمار مي رود. به دليل احاطه ابن سينا بر دانشهاي مختلف و تاثير وي در متفكران و دانشمندان پس از خود كه حيطه آن به جز قلمرو اسلام ، اروپا را نيز در برگرفته بود، از او در غرب به عنوان نامدارترين دانسمند اسلامي ياد مي شود.

ادامه نوشته